"8 มาตรการ" ที่ข่าวพูดถึง คือข้อ 3 ถึงข้อ 10 ของประกาศสำนักงาน กสทช. เรื่อง มาตรการเพื่อป้องกันอาชญากรรมทางเทคโนโลยี สำหรับผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคม ซึ่งลงราชกิจจานุเบกษา เล่ม 142 ตอนพิเศษ 284 ง หน้า 66–68 วันที่ 29 สิงหาคม 2568 [1] ข้อ 1 ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา [1] ข่าวที่รายงานเรื่องนี้ระบุวันมีผลเป็นวันที่ 30 สิงหาคม 2568 [2]
ประกาศนี้สั่งผู้ให้บริการโทรคมนาคม ไม่ได้สั่งธุรกิจที่เป็นผู้ใช้บริการโดยตรง แต่ผลจะมาถึงธุรกิจในรูปของการคัดกรองเบอร์ การระงับบริการ การขอตรวจข้อมูลผู้ลงทะเบียน และเงื่อนไขการส่ง SMS บทความนี้ไล่ทีละข้อจากตัวบท แล้วแยกให้เห็นว่าส่วนไหนเป็นตัวบท ส่วนไหนเป็นความเห็นของผู้เขียน
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษากฎหมาย ถ้าธุรกิจของคุณเป็นผู้รับใบอนุญาตโทรคมนาคมเอง หรือมีเบอร์ถูกระงับอยู่ ให้ปรึกษาที่ปรึกษากฎหมายหรือผู้ให้บริการของเบอร์นั้นโดยตรง
ประกาศนี้ออกด้วยอำนาจอะไร
ประกาศอ้างอำนาจตามมาตรา 4/1 วรรคหนึ่ง แห่งพระราชกำหนดมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี พ.ศ. 2566 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชกำหนดฉบับที่ 2 พ.ศ. 2568 ประกอบมติที่ประชุม กสทช. ครั้งที่ 19/2568 เมื่อวันที่ 30 มิถุนายน 2568 [1] ตัวประกาศลงวันที่ 28 สิงหาคม 2568 แล้วลงราชกิจจานุเบกษาในวันถัดมา [1]
ความต่างของ 2 วันนี้มีผลกับการนับวันมีผล เพราะข้อ 1 นับจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา ไม่ใช่วันที่ลงนาม [1]
อ่านคำนิยามก่อน เพราะแต่ละข้อบังคับคนละกลุ่ม
ข้อ 2 นิยามคำสำคัญไว้ 4 คำ [1]
- ผู้รับใบอนุญาต: ผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคมตามกฎหมายว่าด้วยการประกอบกิจการโทรคมนาคม
- ผู้ให้บริการ: ผู้รับใบอนุญาตที่ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่
- ผู้ลงทะเบียน: ผู้ที่ลงทะเบียนเป็นผู้ใช้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่
- ผู้ใช้บริการ: ผู้ใช้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ ทั้งแบบเรียกเก็บเงินล่วงหน้าและแบบเรียกเก็บเงินภายหลัง
ผลคือข้อ 3, 5, 7, 8, 9 และ 10 เป็นหน้าที่ของผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ ข้อ 4 เป็นหน้าที่ของผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคม ทั้งมือถือและบริการอื่น และข้อ 6 เป็นหน้าที่ของผู้รับใบอนุญาตที่ให้บริการส่ง SMS แบบ A2P [1] ถ้าอ่านข่าวแล้วเข้าใจว่าทุกข้อใช้กับบริการโทรศัพท์ทุกชนิด จะเตรียมผิดจุด
ตาราง 8 ข้อ: บังคับใคร และธุรกิจควรเตรียมอะไร
คอลัมน์ "สาระตามตัวบท" สรุปจากประกาศ [1] ส่วนคอลัมน์สุดท้ายเป็นความเห็นของผู้เขียน ไม่ใช่ข้อกำหนดของประกาศ
| ข้อ | สาระตามตัวบท | บังคับใคร | ธุรกิจควรเตรียม |
|---|
| 3 | ตรวจสอบคัดกรองผู้ใช้บริการที่มีลักษณะผิดปกติ เพื่อพิจารณาระงับบริการทันที โดยดู 4 ปัจจัย คือ จำนวนครั้งที่โทรออก พื้นที่การโทร ข้อมูลลูกค้า และอุปกรณ์ที่ใช้โทรออก | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | เบอร์มือถือที่โทรออกมากควรอยู่ในชื่อบริษัท ข้อมูลผู้ลงทะเบียนถูกต้อง และมีคนที่ติดต่อผู้ให้บริการได้ |
| 4 | ระงับบริการเมื่อได้รับคำสั่งจากสำนักงาน กสทช. ว่ามีเหตุอันควรเชื่อว่ามีการใช้บริการเพื่อกระทำความผิด มือถือระงับทันทีหรือภายใน 24 ชั่วโมง บริการโทรคมนาคมอื่นระงับทันทีหรือภายใน 3 วัน | ผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคม ทั้งมือถือและบริการอื่น | รู้ว่าแต่ละบริการที่ใช้อยู่ต้องติดต่อใครเมื่อถูกระงับ และเก็บหลักฐานว่าใช้งานอะไร |
| 5 | ตรวจความถูกต้องของข้อมูลผู้ลงทะเบียน ลงทะเบียนใหม่ภายใน 7 วัน ผู้ลงทะเบียนตั้งแต่ 1 มกราคม 2567 ถึงวันที่ประกาศมีผล ภายใน 90 วัน ผู้ลงทะเบียนก่อนปี 2567 ภายใน 1 ปี | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | ทำทะเบียนซิมของบริษัท และตอบรับเมื่อผู้ให้บริการขอยืนยันข้อมูล |
| 6 | ห้ามผู้ที่ไม่ได้ลงทะเบียนชื่อผู้ส่ง (Sender Name) ส่ง SMS แบบ A2P และต้องตรวจลิงก์ที่แนบทุกครั้งก่อนส่ง ตามที่สำนักงาน กสทช. กำหนด | ผู้รับใบอนุญาตที่ให้บริการส่ง SMS แบบ A2P | ตรวจว่าชื่อผู้ส่งทุกชื่อลงทะเบียนแล้ว และเผื่อเวลาตรวจลิงก์ในแผนแคมเปญ |
| 7 | จำกัดการลงทะเบียนเลขหมายมือถือของบุคคลต่างชาติไม่เกิน 3 เลขหมายต่อคนต่อผู้ให้บริการ และใช้หนังสือเดินทางยืนยันตัวตนเท่านั้น | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | วางแผนเบอร์ใช้งานของพนักงานต่างชาติ |
| 8 | Tourist SIM ใช้ได้ไม่เกิน 60 วัน เติมเงินเพื่อขยายเวลาไม่ได้ ถ้าจะใช้ต่อต้องลงทะเบียนยืนยันตัวตนใหม่ | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | ไม่ใช้ Tourist SIM เป็นเบอร์ทำงาน |
| 9 | ห้ามอุปกรณ์ประเภทซิมบ็อกซ์หรือเกตเวย์ที่รองรับตั้งแต่ 4 ซิมขึ้นไปเชื่อมต่อโครงข่าย เว้นแต่ลงทะเบียนใช้งานกับสำนักงาน กสทช. แล้ว | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | สำรวจอุปกรณ์ใส่ซิมทุกตัวในบริษัท และตรวจสถานะการลงทะเบียน |
| 10 | เติมเครื่องหมายแจ้งเตือนหน้าเลขหมายที่มาจากต่างประเทศ เช่น +697 +698 และจัดให้มีระบบปฏิเสธการรับสายจากต่างประเทศ | ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ | ถ้ามีทีมโทรหาลูกค้าจากต่างประเทศ ให้แจ้งลูกค้าล่วงหน้า |
ข้อที่ธุรกิจจะเจอก่อน
โทรออกจากเบอร์มือถือจำนวนมาก (ข้อ 3 และข้อ 4)
ข้อ 3 กำหนดแค่ปัจจัย 4 ตัว ไม่มีตัวเลขเกณฑ์ เช่น จำนวนสายต่อวัน และให้สำนักงาน กสทช. ร่วมกับผู้ให้บริการพิจารณากำหนดเงื่อนไขการคัดกรอง [1] ผู้เขียนเห็นว่าธุรกิจไม่ควรเดาตัวเลขเองจากข่าว ทางที่ใช้ได้จริงคือถามผู้ให้บริการของเบอร์นั้นเป็นลายลักษณ์อักษรว่า งานโทรแบบที่ทำอยู่มีความเสี่ยงถูกคัดกรองหรือไม่ และถ้าถูกระงับต้องติดต่อช่องทางใด
ข้อ 4 ต่างจากข้อ 3 ตรงที่เริ่มจากคำสั่งของสำนักงาน กสทช. ว่าบริการนั้นมีเหตุอันควรเชื่อได้ว่าถูกใช้กระทำความผิดอาชญากรรมทางเทคโนโลยี [1] และใช้กับผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคม ไม่ใช่แค่มือถือ โดยแยกเวลาไว้ 2 แบบ คือบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ระงับทันทีหรือภายใน 24 ชั่วโมง และบริการโทรคมนาคมอื่นระงับทันทีหรือภายใน 3 วัน นับแต่ได้รับคำสั่ง [1]
ถ้าเบอร์ธุรกิจถูกระงับแล้ว การแยกระดับปัญหาและเอกสารที่ควรเตรียม อธิบายไว้ในบทความเบอร์ธุรกิจโดนบล็อกหรือขึ้นว่าสแปม
ส่ง SMS ถึงลูกค้า (ข้อ 6)
ข้อนี้บังคับผู้ให้บริการส่ง SMS แบบ A2P ให้กันผู้ที่ไม่ได้ลงทะเบียนชื่อผู้ส่ง และตรวจลิงก์ทุกครั้งก่อนส่งถึงผู้รับ [1] ผู้ให้บริการจึงมีหน้าที่ไม่ส่งข้อความจากชื่อที่ไม่ได้ลงทะเบียน [1] ผู้เขียนคาดว่าสิ่งที่ธุรกิจจะเห็นคือข้อความจากชื่อที่ยังไม่ลงทะเบียนส่งไม่ออก และข้อความที่มีลิงก์อาจต้องรอการตรวจก่อน ประโยคในข้อ 6 ปิดท้ายว่า "ตามที่สำนักงาน กสทช. กำหนด" [1] ตัวประกาศจึงไม่ได้บอกขั้นตอนไว้ เรื่องที่ธุรกิจต้องเตรียมอยู่ในบทความ SMS Sender Name ต้องลงทะเบียน
ซิมของพนักงาน อุปกรณ์ และพนักงานต่างชาติ (ข้อ 5, 7, 8 และ 9)
ข้อ 5 ให้ผู้ให้บริการตรวจความถูกต้องของข้อมูลผู้ลงทะเบียนเป็น 3 กลุ่ม [1]
- ลงทะเบียนใหม่: ตรวจให้เสร็จภายใน 7 วันนับแต่วันลงทะเบียน
- ลงทะเบียนตั้งแต่ 1 มกราคม 2567 จนถึงวันที่ประกาศมีผล: ตรวจให้เสร็จภายใน 90 วันนับถัดจากวันที่ประกาศมีผล
- ลงทะเบียนก่อนปี 2567: ตรวจให้เสร็จภายใน 1 ปีนับถัดจากวันที่ประกาศมีผล
ผู้เขียนนับจากวันมีผล 30 สิงหาคม 2568 [2] ได้ว่ากลุ่มที่ 2 ครบกำหนดราวปลายเดือนพฤศจิกายน 2568 และกลุ่มที่ 3 ครบกำหนดราวปลายเดือนสิงหาคม 2569 ทั้งสองกำหนดผ่านไปแล้วในวันที่เขียนบทความนี้ ตัวเลขนี้เป็นการคำนวณของผู้เขียน ไม่ใช่วันที่ที่ประกาศเขียนไว้ ถ้าผู้ให้บริการติดต่อมาขอยืนยันข้อมูลซิมของบริษัท ควรตอบให้เร็ว
ข้อ 7 จำกัดบุคคลต่างชาติไว้ไม่เกิน 3 เลขหมายต่อคนต่อผู้ให้บริการ และให้ใช้หนังสือเดินทางเท่านั้นในการยืนยันตัวตน [1] ข้อ 8 จำกัด Tourist SIM ไว้ไม่เกิน 60 วัน เติมเงินเพื่อขยายเวลาไม่ได้ ถ้าจะใช้ต่อต้องลงทะเบียนยืนยันตัวตนกับผู้ให้บริการอีกครั้ง [1] บริษัทที่มีพนักงานหรือผู้รับเหมาต่างชาติจึงไม่ควรปล่อยให้งานที่ติดต่อลูกค้าผูกกับซิมนักท่องเที่ยว (ความเห็นของผู้เขียน)
ข้อ 9 ใช้คำว่าอุปกรณ์ที่ "รองรับ" จำนวนซิมตั้งแต่สี่ซิมขึ้นไป [1] ตัวบทจึงดูที่ความสามารถของอุปกรณ์ ไม่ได้เขียนว่านับจากซิมที่ใส่จริง อุปกรณ์ที่รองรับ 8 ซิมแต่ใส่ไว้ 2 ซิม ผู้เขียนอ่านว่ายังอยู่ในข้อนี้ ถ้ามีเกตเวย์ใส่ซิมต่อกับตู้สาขาหรือระบบโทรออก ให้ตรวจสถานะการลงทะเบียนกับสำนักงาน กสทช. ก่อน
ลูกค้าเห็นเลข +697 หรือ +698 (ข้อ 10)
ข้อ 10 ให้ผู้ให้บริการเติมเครื่องหมายหรือสัญลักษณ์แจ้งเตือนหน้าเลขหมายที่มาจากต่างประเทศ โดยยกตัวอย่าง +697 และ +698 และให้จัดระบบปฏิเสธการรับสายจากต่างประเทศ [1] ถ้าทีมที่โทรหาลูกค้าไทยทำงานจากต่างประเทศ ลูกค้าจะเห็นเครื่องหมายนี้ และอาจเลือกปฏิเสธสายจากต่างประเทศทั้งหมด ทางที่ตรงไปตรงมาคือแจ้งลูกค้าล่วงหน้าทางช่องทางที่ลูกค้ารู้จัก ว่าจะมีสายจากทีมต่างประเทศ หรือนัดให้ลูกค้าเป็นฝ่ายโทรเข้า (ความเห็นของผู้เขียน)
ตัวบทไม่ได้เขียนอะไร
คำถามหลายข้อที่ธุรกิจอยากรู้ ไม่มีคำตอบในประกาศ 3 หน้านี้ ตารางนี้ผู้เขียนทำจากการอ่านตัวบททั้งฉบับ [1]
| คำถาม | ในประกาศมีไหม | ควรถามใคร |
|---|
| โทรกี่สายต่อวันจึงถือว่าผิดปกติ | ไม่มีตัวเลข ให้สำนักงาน กสทช. ร่วมกับผู้ให้บริการกำหนดเงื่อนไข | ผู้ให้บริการของเบอร์นั้น |
| ลงทะเบียนชื่อผู้ส่ง SMS ที่ไหน ใช้เอกสารอะไร | ไม่มีขั้นตอน เขียนเพียงว่าตามที่สำนักงาน กสทช. กำหนด | ผู้ให้บริการส่ง SMS ที่ใช้อยู่ |
| ลงทะเบียนซิมบ็อกซ์หรือเกตเวย์อย่างไร | เขียนเพียงว่าต้องลงทะเบียนใช้งานกับสำนักงาน กสทช. | สำนักงาน กสทช. |
| ผู้ใช้บริการที่ไม่ทำตามมีโทษอะไร | ไม่มีข้อกำหนดโทษในประกาศฉบับนี้ ทุกข้อเป็นหน้าที่ของผู้รับใบอนุญาต ส่วนบทกำหนดโทษในพระราชกำหนดที่ประกาศนี้อาศัยอำนาจ บทความนี้ไม่ได้ตรวจ | ที่ปรึกษากฎหมาย |
| ถูกระงับแล้วขอทบทวนได้อย่างไร | ไม่มีขั้นตอน | ผู้ให้บริการของบริการนั้น |
วันที่และเลขข้อในข่าวไม่ตรงกับตัวบท
ข่าวที่ลงวันที่ 1 กันยายน 2568 บางแห่งเขียนว่าประกาศลงราชกิจจานุเบกษาในวันนั้น [3] แต่หัวกระดาษของตัวบททั้ง 3 หน้าระบุวันที่ 29 สิงหาคม 2568 [1] เอกสารภายในหรือหนังสือถึงผู้ให้บริการควรอ้างวันที่ตามตัวบท
ข่าวบางแห่งยังเรียงมาตรการเป็นข้อ 1 ถึง 8 [2] ขณะที่ตัวบทใช้เลขข้อ 3 ถึง 10 [1] เมื่อต้องคุยกับผู้ให้บริการหรือทีมกฎหมาย ให้อ้างเลขข้อตามตัวบท จะได้ไม่เข้าใจผิดว่าพูดถึงคนละข้อ
เช็กลิสต์สำหรับธุรกิจ
รายการนี้เป็นข้อแนะนำของผู้เขียน ใช้ได้ทั้งฝ่ายไอที ฝ่ายปฏิบัติการ และผู้จัดการทีมโทร
- ทำรายการเบอร์มือถือทุกเบอร์ที่ใช้ทำงาน พร้อมชื่อผู้ลงทะเบียนและผู้ใช้งานจริง
- ย้ายเบอร์ที่ใช้ติดต่อลูกค้าซึ่งยังอยู่ในชื่อพนักงานมาเป็นชื่อบริษัท
- เก็บช่องทางติดต่อผู้ให้บริการของทุกบริการ ทั้งมือถือ คู่สาย และ SMS ไว้ในที่เดียว
- ถามผู้ให้บริการเป็นลายลักษณ์อักษรว่างานโทรออกของคุณเสี่ยงถูกคัดกรองหรือไม่
- ตรวจชื่อผู้ส่ง SMS ทุกชื่อที่ทุกฝ่ายใช้ ว่าลงทะเบียนแล้ว
- เผื่อเวลาตรวจลิงก์ในแผนแคมเปญ SMS ทุกครั้ง
- สำรวจอุปกรณ์ที่ใส่ซิมได้ตั้งแต่ 4 ซิมขึ้นไป และตรวจสถานะการลงทะเบียน
- ตรวจว่าไม่มีงานติดต่อลูกค้าที่ผูกกับ Tourist SIM
- ถ้ามีทีมโทรจากต่างประเทศ เตรียมข้อความแจ้งลูกค้าล่วงหน้า
- ทบทวนรายการทั้งหมดทุกไตรมาส หรือเมื่อมีประกาศใหม่